O historii

13 kwietnia niemiecka agencja informacyjna Transocean, poinformowała świat o odkryciu masowych grobów polskich oficerów, zamordowanych strzałem w głowę[1]. Dwa dni później moskiewskie radio zakomunikowało, że zbrodnię popełnili Niemcy w 1941 r. podczas zajmowania okolic Smoleńska. Próby wyjaśnienia sprawy przez polski rząd z pomocą Międzynarodowego Czerwonego Krzyża doprowadziły do zerwania przez Kreml 25 kwietnia 1943 r. stosunków z Polską. Władze USA i Wielkiej Brytanii już w 1943 r. miały informację o tym, że zbrodni na polskich jeńcach dokonali Sowieci. Jednak z obawy, że Stalin wycofa się z koalicji antyhitlerowskiej, wolały w tej spawie milczeć. Zbrodnia w Katyniu dokonana na polskich oficerach, przez pół wieku była w Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej tematem zakazanym. Sprawiedliwość, chociaż nie rychliwa, zawsze jest sprawiedliwa.

w O historii
Odsłon: 102
Czytaj więcej: Katyń, historia zbrodni NKWD.

Wieś Markowa przed drugą wojną światową, niczym nie odróżniała się od tysięcy wsi rozrzuconych w II Rzeczpospolitej. Podkarpacka wieś stanowiła typową mieszankę ludności polskiej, ukraińskiej, białoruskiej, rosyjskiej i żydowskiej. Wszystkie społeczności mieszkały obok siebie, a sytuacje konfliktowe występowały bardzo rzadko. Markowscy Żydzi zajmowali się głównie handlem i uprawą ziemi. Dzieci zazwyczaj uczyły się w jednej szkole publicznej, ale trzymały się swoich rodaków. Miejscowa diaspora gromadziła się na uroczystości religijne w Łańcucie. Do Łańcuta jeździła także rodzina Goldmanów. Zanim upadła II Rzeczpospolita, wszyscy mieszkańcy żyli bezpiecznie.

w O historii
Odsłon: 47
Czytaj więcej:Ulmowie, tragedia polskiej rodziny.

W nocy z 8 na 9 lutego 1943 roku, bandy ukraińskich nacjonalistów wymordowały we wsi Parośla na Wołyniu od 159 do 173 Polaków.

Pierwsze raporty, jakie docierały do dowódców 27 dywizji piechoty Armii Krajowej na Wołyniu, w początkach roku 1943, przeraziły czytających. O ile walki z nacjonalistami ukraińskimi nie dało się uniknąć, to w najczarniejszych przewidywaniach nie spodziewano się eksterminacji Polaków na Wołyniu i w Galicji. Do dzisiaj pomiędzy historykami w Polsce trwają dyskusje czy Armia Krajowa zawiodła ludność mieszkającą na Kresach Rzeczpospolitej, czy jednak wykonała swoje zadanie na miarę możliwości, okoliczności, z jakimi się zetknęła. 

w O historii
Odsłon: 180
Czytaj więcej: Przebraże. Polskie kły Wołynia.

21 stycznia 1944 roku Bronisław Pietraszewicz „Lot”, dowódca plutonu „PEGAZ”, otrzymał rozkaz przeprowadzenia zamachu na kata Warszawy, dowódcę SS i Policji na dystrykt Warszawski, Franza Kutschere. Rozkaz został wydany przez Kierownictwa Walki Podziemnej, a osobiście, wydał go Generał Emil Fieldorf „Nil”. Wraz z objęciem przez Kutscherę stanowiska dowódcy, w dystrykcie Warszawskim rozpoczęły się akcję terroru i prześladowań Polaków, jakich nie pamiętano od początku wojny. Armia Krajowa postawiła sobie za punkt honoru, zlikwidowanie zbrodniarza. Operacja została wykonana 1 lutego 1944 roku. Przygotowania do operacji trwały długo dłużej. Co ciekawe, Kutschera, to kolejny Austriak, który w swoim okrucieństwie, podejmowanych decyzjach, przewyższał rdzennych Niemców.

w O historii
Odsłon: 122
Czytaj więcej: 1 Luty 1944, Zamach na Kata Warszawy.

To było trzeci polski zryw o wolną i niepodległą Polskę. Trzeci, który został zwyciężony, ale nie pokonany. Trzeci, w którym udział wzięło około dwustu tysięcy Powstańców. Trzeci zryw, który został zgnieciony, ale który przez kolejne dekady, był paliwem dla Polaków pragnących powrotu wolnej Rzeczpospolitej na mapę Europy. Powstanie Styczniowe wybuchło 22 stycznia 1863 roku, aby wygasać przez wrzesień i październik 1864. I chociaż militarnie zostało przegrane, to nie wszystko na terenie zaboru rosyjskiego, było tak, jak wcześniej. 

w O historii
Odsłon: 99
Chcesz wiedzieć więcej? Powszechne Powstanie Styczniowe 1863-64

W listopadzie 1918 roku w Prusach wybucha rewolucja niemiecka. Upadek wielkich Niemiec doprowadził do wielkiego chaosu. Nie inaczej było w Wielkopolsce. W stolicy, w Poznaniu zauważono, że niemieckie władze nie stanowią już takiego monolitu. Zauważono wysoką degenerację w działaniach niemieckich wojskowych i policyjnych. A gdyby tego było mało, swój przyjazd do Poznania zapowiedział Kręgosłup polskiej niepodległości, Ignacy Jan Paderewski. 

w O historii
Odsłon: 216
Czytaj więcej: Powstanie Wielkopolskie 1918/19.

 

13 grudnia 1981 roku spędzałem z siostrą u naszej babci. Czekaliśmy, jak w każdą niedzielę, na „Teleranek”, ale „Teleranka” nie było. Telewizor nie działał, a ręczne próby naprawy, bardzo często stosowane na Rubinach, tym razem nie skutkowały. Jak to dzieci, mieliśmy z tego tytułu dużo zabawy. Dziadek próbował naprawiać antenę na dachu, a babcia szukała jakiejkolwiek stacji radiowej. Radio także nie działało, tak jak co dzień. Wesołe harce całej naszej gromady przerwał dźwięk rozbitych talerzy. To nasza babcia straciła czucie w dłoniach, bo właśnie powtórzono po raz kolejny komunikat odczytany przez generała Wojciecha Jaruzelskiego, o wprowadzeniu stanu wojennego na terenie całego kraju. W całym kraju na ulicach pojawiło się wojsko. W miastach podwyższonego ryzyka: Gdańsku, na Śląsku, Poznaniu, Warszawie, Radomiu, Lublinie, Świdniku, Szczecinie, obok lekkich pojazdów opancerzonych, stanęły czołgi. Wprowadzono godzinę policyjną, a działaczy prawdziwej Solidarności, internowano. Tylko niektórym pozwolono spać spokojnie do południa, głównie dlatego, że nie stanowili żadnego zagrożenia dla ówczesnej władzy. Wręcz przeciwnie. 

w O historii
Odsłon: 213
Czytaj więcej: 13 Grudnia, Wspomnienie o niedzieli bez Teleranka.

24 października 1795 roku, niecały rok po stłumieniu Insurekcji Kościuszkowskiej, zaborcy Rosja, Prusy i Austria, postanowiły ostatecznie zakończyć sprawę Rzeczpospolitej i dokonały trzeciego zaboru. W miesiąc później, 25 listopada, w rocznicę swojej koronacji, abdykuje Stanisław August Poniatowski. O ile pierwszy i drugi rozbiór były akceptowane przez Sejm, w przypadku trzeciego, nie było już komu uchwalać ustaw. Upadek Powstania Kościuszkowskiego był jednocześnie ostatecznym upadkiem Rzeczpospolitej.
Od 24 października 1795 roku, aż do 1918/19 roku Polski nie było na mapie, ale pozostał naród.

w O historii
Odsłon: 162
Czytaj więcej: "Nam strzelać nie kazano". Powstanie Listopadowe 28.11.1830 - 21.X.1831.

24 października 1795 roku Trzy Czarne Orły rozszarpały ostatecznie Orła Białego i wymazało Rzeczpospolitą z map Europy na długie 123 lata. Wymazana została Polska, ale nie Polacy, nie kultura polska, tradycja. W okresie, kiedy Polska nie została całkowicie rozgrabiona ze swoich terenów, jako pierwszy do walki o uwolnienie Rzeczpospolitej z więzów zaborców stanął Tadeusz Kościuszko. Jego Insurekcja w roku 1794 trwała osiem miesięcy i została ostatecznie pokonana. Kolejne wielkie Powstania: Listopadowe, Styczniowe, także zostały rozbite. O wiele mniej się dzisiaj opowiada o Powstaniu Krakowskim w 1846 roku, czy Wiośnie Ludów, której towarzyszyły zrywy wolnościowe na zajętych ziemiach polskich. 

w O historii
Odsłon: 136
Czytaj więcej: Przed Powstaniem Wielkopolskim.

baner swoimislowami